Ngày biết kết quả không như mong là ngày tệ. Không có cách nào làm nó bớt tệ.
Nhưng ba tuần sau đó mới là thứ quyết định năm tới của bạn — và ba tuần đó có nhiều lựa chọn hơn bạn nghĩ lúc này.
Vài ngày đầu
- Cho phép mình buồn — bạn vừa mất một thứ bạn đã cố nhiều tháng.
- Đừng quyết định gì lớn ngay — quyết trong lúc sốc thường là quyết tệ.
- Nói với ai đó — gia đình, bạn, thầy cô.
- Tránh mạng xã hội vài hôm — nhìn người khác khoe kết quả không giúp gì.
- Nhưng đừng để quá lâu — nhiều lựa chọn có hạn nộp gấp.
Các lựa chọn còn lại
- Xét tuyển bổ sung — nhiều trường còn chỉ tiêu, và có ngành tốt trong đó.
- Học cao đẳng rồi liên thông — vào nghề sớm, học tiếp sau.
- Học nghề — với nhiều nghề đây là con đường chuẩn, không phải phương án thất bại.
- Học ngành gần với ngành bạn muốn — nhiều nghề nhận người từ nhiều ngành.
- Đi làm một năm rồi thi lại — nhưng cần kế hoạch cụ thể.
- Thi lại năm sau — lựa chọn thật, nếu bạn có lý do rõ và kế hoạch rõ.
Quyết định giữa chúng thế nào
- Nghề bạn muốn làm có bắt buộc đúng ngành không — nếu không, ngành gần là lựa chọn tốt.
- Tài chính gia đình chịu được thêm một năm không — điều này thường quyết định.
- Bạn trượt vì lý do gì — nếu vì thiếu chuẩn bị thì thi lại có cơ hội, nếu đã cố hết sức thì cân nhắc kỹ.
- Bạn có kế hoạch cụ thể cho năm ôn không — không có kế hoạch thì năm đó dễ trôi qua.
- Đọc thông báo tuyển dụng cho nghề bạn muốn — nó cho biết đường nào thật sự dẫn tới đó.
Nếu chọn xét tuyển bổ sung
- Theo dõi thông báo hằng ngày — thời gian rất gấp.
- Kiểm trường được phép đào tạo ngành đó.
- Vẫn kiểm chương trình và chi phí — đừng vì gấp mà bỏ qua.
- Đừng nộp vào chỗ bạn chắc chắn không học — bạn sẽ ở đó bốn năm.
- Cẩn thận với nơi thúc đóng tiền giữ chỗ ngay.
Nếu chọn thi lại
- Xác định rõ vì sao lần này khác — cần kế hoạch cụ thể, không chỉ quyết tâm.
- Đặt lịch học rõ ràng — năm ôn không có lớp nên dễ trôi.
- Cân nhắc vừa làm vừa ôn — có thu nhập và có nhịp sinh hoạt.
- Giữ liên lạc với bạn bè — năm ôn dễ cô lập.
- Vẫn xếp nguyện vọng an toàn năm sau.
Về áp lực từ xung quanh
- Bạn không nợ ai lời giải thích — trả lời ngắn gọn rồi chuyển chủ đề.
- So sánh với bạn bè không giúp gì — mỗi người một hoàn cảnh.
- Nếu gia đình thất vọng, cho họ thời gian — và nói về kế hoạch tiếp theo của bạn.
- Nếu áp lực quá nặng và kéo dài, tìm người hỗ trợ — thầy cô, người thân, hoặc tư vấn tâm lý.
Điều đáng nhớ về lâu dài
- Rất nhiều người không vào được nơi họ muốn ban đầu và vẫn làm được nghề họ muốn.
- Nhà tuyển dụng nhìn kinh nghiệm và năng lực nhiều hơn nhìn trường.
- Con đường vòng vẫn là con đường — chỉ dài hơn một chút.
- Kỳ thi này không định nghĩa bạn — nó chỉ là một cửa trong nhiều cửa.
Một điều đáng nhớ
Việc quan trọng nhất trong ba tuần tới không phải quyết cho nhanh.
Là tìm hiểu xem nghề bạn muốn thật sự đòi hỏi con đường nào — vì rất thường xuyên, nó không đòi hỏi đúng cái cửa bạn vừa trượt.
Câu hỏi thường gặp
Vài ngày đầu nên làm gì?
Cho phép mình buồn, đừng quyết định gì lớn ngay, nói với ai đó, tránh mạng xã hội vài hôm — nhưng đừng để quá lâu vì nhiều lựa chọn có hạn gấp.
Còn những lựa chọn nào?
Xét tuyển bổ sung, cao đẳng rồi liên thông, học nghề, học ngành gần, đi làm một năm rồi thi lại, hoặc thi lại năm sau.
Quyết định giữa chúng thế nào?
Kiểm nghề bạn muốn có bắt buộc đúng ngành không, tài chính gia đình chịu được thêm một năm không, và bạn có kế hoạch cụ thể cho năm ôn không.
Nếu chọn thi lại thì cần gì?
Xác định rõ vì sao lần này khác bằng kế hoạch cụ thể, đặt lịch học rõ ràng, cân nhắc vừa làm vừa ôn, và vẫn xếp nguyện vọng an toàn năm sau.
Việc quan trọng nhất trong ba tuần tới là gì?
Tìm hiểu xem nghề bạn muốn thật sự đòi hỏi con đường nào — rất thường xuyên nó không đòi hỏi đúng cái cửa bạn vừa trượt.